zondag 11 oktober 2026

Catrinus Deinum (59) is een nuchtere Friese boer, maar óók een romanticus. Hij heeft een melkveehouderij met 200 koeien. Daarnaast is hij al bijna 20 jaar enthousiast trouwambtenaar. "Ik blijf het bijzonder vinden om te horen waarom twee mensen voor elkaar kiezen."

Nederlands: Informatieve teksten·Maatschappijleer: Cultuur en identiteit

Amsterdam zoekt een nieuwe nachtburgemeester. Die moet opkomen voor de belangen van het Amsterdamse nachtleven. Maar is zo'n nachtburgemeester nog wel nodig nu jongeren steeds minder uitgaan?

Maatschappijleer: Politieke instituties en actoren·Maatschappijleer: Politieke besluitvorming

In de rubriek De broeikas schrijft klimaatverslaggever Jeroen Kraan elke zondag over wat hem opvalt. Deze week: de nettarieven voor het stroomnet gaan op de schop. Eindelijk, want het huidige systeem is verdraaid oneerlijk.

Aardrijkskunde: Klimaatverandering·Economie: Overheidsbeleid

Het duel met NEC begon voor Ajax zaterdag nog feestelijk met een daverend vuurwerk ter ere van de F-side die vijftig jaar bestaat. Na het 1-1 gelijkspel overheersten de frustraties bij aanvoerder Youri Baas. "Weer geven we thuis onnodig punten weg."

Nederlands: Zakelijke teksten

De aanval van Houthi-rebellen op de luchthaven van de Saudische hoofdstad Riyad wordt internationaal breed afgekeurd. Wereldleiders spreken schande van de moedwillige aanval op een burgerdoel en noemen het een gevaarlijke escalatie van de strijd op het Arabische schiereiland. Twaalf mensen kwamen om en meer dan 300 raakten gewond toen de passagiersterminal gistermiddag werd geraakt. Het is daarmee de zwaarste aanval op een Saudisch doel sinds de strijd in Jemen halverwege dit jaar weer oplaaide. Eerder deze week werd de luchthaven ook al geraakt door een aanval uit Jemen. Van de aanval zijn maar beperkt beelden beschikbaar omdat Saudi-Arabië een zware censuur kent. Wie beelden van aanvallen of schade deelt, kan een zware straf krijgen. Verschillende ambassades hebben landgenoten daarom afgeraden beelden te plaatsen of door te sturen. Toch kwam er wat beeld van de aanval naar buiten: VN-gezant voor Jemen Hans Grundberg noemt de aanval een ernstige escalatie. "Dit soort acties vormt een ernstige bedreiging voor de regionale veiligheid, houden een spiraal van geweld in stand en bemoeilijken de zoektocht naar vrede in Jemen." VN-chef Guterres noemt de aanval op een burgerdoel een schending van het internationaal recht. "Dit moet onmiddellijk stoppen." Ook premier Carney van Canada zegt dat er "geen enkele rechtvaardiging bestaat voor aanvallen op burgerinfrastructuur". Voor Nederland veroordeeld minister Berendsen van Buitenlandse Zaken de aanval. "Nederland staat in volle solidariteit met het volk van Saudi-Arabië en onze Golf-partners." Vergelding Een Houthi-woordvoerder heeft in een verklaring aan The New York Times de verantwoordelijkheid voor de aanval opgeëist. Volgens hem is het een directe vergelding voor Saudische aanvallen op zijn land waarbij burgers omkwamen. Volgens zijn telling zijn er sinds 3 september al 91 mensen omgekomen, voornamelijk vrouwen en kinderen. "De wereld moet begrijpen dat vliegvelden, havens, trouwerijen, begrafenissen, ziekenhuizen en markten in Jemen burgerdoelen zijn die je niet moet aanvallen", redeneert hij. "Dat geldt zowel voor Jemen als voor elders." Amerikaanse inmenging? De Amerikaanse president Trump wilde in een gesprek met een journalisten niet zeggen of Amerikaanse strijdkrachten de Saudische strijd tegen de Houthi's gaan ondersteunen. De VS voerde vorig jaar kort na Trumps aantreden meerdere aanvallen uit op de Houthi's, maar hield recentelijk Saudische steunverzoeken af. "Wie weet, we gaan ernaar kijken", antwoordde Trump ontwijkend toen hem gevraagd werd of hij zijn standpunt heroverweegt. "We hebben nog maar net gehoord van de recente aanval. dus zullen we nog moeten beslissen. Dat zullen we snel doen." De aanval op de luchthaven noemde hij "vreselijk". Analisten wezen er eerder op dat de VS de aandacht nu vooral gericht heeft op het conflict met Iran en daarom niet zit te wachten op een tweede front in de regio. Bovendien zou het Amerikaanse wapenarsenaal al uitgeput zijn door de aanvallen op Iran en de verdediging bij tegenaanvallen van dat land. Tirade over Nobelprijs Na zijn korte antwoord over de crisis in het Midden-Oosten nam Trump langer de tijd om uit te varen tegen het Noorse Nobelcomité over de keuze voor jurist Navi Pallay. Hij herhaalde opnieuw zijn onjuiste claim dat hij acht oorlogen had beëindigd, gijzelaars in Israël had bevrijd en een conflict tussen China en Taiwan had voorkomen. "Ik heb acht oorlogen gestopt en dan geven ze de Nobelprijs aan iemand waar niemand ooit van gehoord heeft. Ik had nog nooit van haar gehoord, niemand die ik ken had ooit van haar gehoord", stelde Trump. "Er is iets mis in Noorwegen, dat kan ik je wel zeggen." Trump heeft er in het verleden geen geheim van gemaakt dat hijzelf graag de Nobelprijs voor de Vrede zou ontvangen. Recent nog zei hij dat "de VS, met mij als vertegenwoordiger, de Nobelprijs had moeten krijgen". Dat dat niet was gebeurd noemde hij een "onuitwisbare vlek" op het blazoen van Noorwegen.

Oprichter Abhijeet Dipke en twee andere leiders van de Indiase Kakkerlakkenbeweging zijn weer vrij. De advocaat van Dipke bevestigt berichten daarover in Indiase media. Volgens de jurist van de beweging is als voorwaarde gesteld dat de drie een jaar lang niet aan ordeverstoringen meedoen. Het drietal werd gisteren aangehouden nadat ze met een vliegtuig waren aangekomen in Dehli. De Kakkerlakkenbeweging had zijn aanhang opgeroepen om zaterdag en vandaag massaal de straat op te gaan om het vertrek van voorzitter Kumar van de nationale kiescommissie te eisen. De aanhouding van de drie leiders gisteren: De politie was gisteren massaal op de been om te voorkomen dat de demonstranten naar het centrum van Dehli zouden gaan. Volgens persbureau Reuters zijn daar meer dan 2000 mensen aangehouden en in de stad Mumbai nog eens zo'n 400. Volgens de politie zijn de meesten gisteravond weer vrijgelaten. Behalve leden en aanhangers van de Kakkerlakkenbeweging werden ook journalisten en parlementsleden van de oppositie opgepakt, onder wie een aantal voormalige ministers. De Kakkerlakkenbeweging eist het vertrek van Kumar omdat zijn kiescommissie 130 miljoen namen heeft geschrapt van lijsten met Indiërs die mogen stemmen. Dat zou in het voordeel zijn van premier Modi, omdat het vooral moslims zijn die niet op zijn hindoe-nationalistische BJP-partij zouden stemmen. Volgens de kiescommissie gaat het om een opschoningsactie. Zo zouden 63 miljoen namen zijn verwijderd van mensen die zijn verhuisd en 28 miljoen zouden namen zijn van overleden personen. 30 miljoen mensen konden niet worden getraceerd, aldus de kiescommissie.

Maatschappijleer: Rechtsstaat en democratie·Maatschappijleer: Politieke instituties en actoren

Tussen de regenbuien door was gisteravond en vannacht het noorderlicht te zien. Althans: door een lens. Het zogeheten fotografisch noorderlicht zie je niet met het blote oog, maar met een camera lukt het wel. Vooral in de zuidelijke helft van het land hadden mensen kans om het noorderlicht vast te leggen. Daar was minder bewolking dan in het noorden. Via NOS Ooggetuige kwamen foto's van het natuurfenomeen binnen uit Limburg, Zuid-Holland en Gelderland. De kleurrijke gloed ontstaat door een zonnestorm: een uitbarsting van elektrisch geladen deeltjes van de zon. Daarbij komt energie vrij, met als gevolg het kleurenspel aan de hemel. Noorderlicht, ook wel aurora borealis, was de afgelopen jaren geregeld te zien in Nederland omdat er toen maximale zonneactiviteit was. Die is de komende jaren minder, waardoor de kans om het te zien dan kleiner is. "In de rustige periode, rond 2030, is de kans om het noorderlicht in Nederland te zien erg klein", zegt het KNMI.

Natuurkunde: Licht·Aardrijkskunde: Klimaat en landschap

De Grand Prix van Singapore wordt zondag traditiegetrouw in de avond verreden. In vier maanden tijd zijn langs het stratencircuit 1.847 lampen geïnstalleerd. De kans dat het plots donker wordt, is dankzij een plan met generatoren heel klein.

Aardrijkskunde: Stedelijke gebieden

Speciaal voor u geselecteerd door de FD-redactie: zes artikelen van de afgelopen week die het lezen deze zondag meer dan waard zijn.

Oliebronnen die nog door de Dortsche Petroleum Maatschappij en soortgelijke koloniale bedrijven zijn geslagen spelen een rol in de energiestrategie van het land.

Het internationaal recht staat voor een grotere uitdaging dan op enig ander moment sinds 1945, ziet de Brits-Franse internationaal jurist en auteur Philippe Sands. Toch blijft hij optimistisch en strijdbaar. De na-oorlogse juristen die hem inspireren gingen „ook niet in een hoekje zitten huilen”, zegt hij tijdens een bezoek aan Den Haag.

Al in 2002 besloot de Senaat het Strafhof desnoods militair aan te pakken. Diplomaten kijken terug in de geschiedenis en hebben advies voor nu. „Je zegt: we weten wat jullie willen. Daarna zeg je ‘neen’. En blijf je ‘neen’ zeggen.”