In vijf jaar minder afhankelijk van Amerikaanse ICT-reuzen kan, denkt DNB

Nederlandse banken, verzekeraars en pensioenfondsen zouden over vijf jaar een stuk minder afhankelijk kunnen zijn van grote Amerikaanse technologiebedrijven. Daarvoor moeten deze instellingen niet alleen meer investeren, ook zouden zij beter moeten samenwerken en zouden de regels voor bijvoorbeeld aanbestedingen moeten worden aangepast. Dat zegt directielid Steven Maijoor van De Nederlandsche Bank (DNB). Toezichthouder DNB heeft financiële instellingen wel vaker opgeroepen om minder afhankelijk te worden van Amerikaanse techniekgiganten. Bijvoorbeeld met computersystemen, het opslaan van data of het beveiligen van hun digitale systemen. Maar dit jaar is die noodzaak alleen maar groter geworden, vindt Maijoor nu. 'Guur klimaat' Hij ziet dat er sinds de jaarwisseling wereldwijd een "guur politiek en macro-economisch klimaat" is opgestoken. "We hadden een jaar geleden niet gedacht dat een NAVO-lidstaat een ander dreigt binnen te vallen en andere lidstaten met hoge handelstarieven dreigt als ze dit niet steunen", wijst hij naar de Amerikaanse dreiging om Groenland te bezetten. Trump gebruikte in januari op het WEF in Davos stevige woorden over zijn wens om Groenland in te lijven: Maijoor erkent dat Europese alternatieven voor digitale diensten die bedrijven als Microsoft, Amazon en IBM bieden niet echt voorhanden zijn. "Je zult op de middellange termijn enige mate van afhankelijkheid houden. Maar het is mogelijk om in vijf jaar belangrijke stappen te maken om met kritieke processen voor banken, verzekeraars en pensioenfondsen een slag te kunnen slaan met die onafhankelijkheid." Ongewenste bevooroordeling Europese alternatieven om bijvoorbeeld data op de slaan in de cloud zijn er momenteel niet echt. Dat komt volgens de toezichthouder ook mede door de eigen regels voor bijvoorbeeld het afsluiten van contracten: "Er zit wellicht op ongewenste wijze de neiging in wet- en regelgeving om partijen buiten Europa te bevoordelen. Je ging voor de beste dienstverlening, tegen de beste prijs, tegen de beste kwaliteit." Het idee dat niet te veel dienstverlening uit het verre buitenland zou moeten komen, is momenteel geen onderdeel bij aanbestedingen: "Soevereiniteit speelt geen rol. Dat maakt het voor Europese aanbieders natuurlijk ook heel erg lastig om zich te ontwikkelen en groter te worden." Banken al mee bezig Vorige week zeiden Rabobank, ING en ABN Amro tegen de NOS dat zij met andere grote Europese banken onderzoeken of er Europese alternatieven te ontwikkelen zijn voor Amerikaanse big tech. DNB wil zulke initiatieven ondersteunen door te helpen, met bijvoorbeeld het aanpassen van wetten en regels. Het kan daarbij gaan om regels die bedrijven verbieden om samen in te kopen. Door flexibele contracten af te sluiten zouden banken en verzekeraars ook sneller bij Amerikaanse IT-reuzen kunnen vertrekken als er een Europees alternatief is. Ondertussen is DNB zelf ook afhankelijk van buitenlandse technologiebedrijven, erkent Maijoor. Om "het goede voorbeeld te geven" werkt DNB samen met de Europese Centrale Bank en centrale banken uit andere EU-landen om bijvoorbeeld over te stappen naar een Europese cloud. "Die is er wel. Maar die is nog niet zo sterk en kwalitatief goed als die uit de VS. Ik denk dat als we hier de komende jaren op inzetten, we echt slagen kunnen maken."